Pracownicy

prof. zw dr hab. Ewa Syrek – kierownik

dr hab. Maciej Bernasiewicz,

dr hab. Ewa Bielska,

dr hab. Katarzyna Borzucka-Sitkiewicz,

dr hab. Ewa Jarosz,

dr hab. Danuta Raś,

dr hab. Teresa Wilk,

dr Alina Dworak,

dr Marcin Gierczyk

dr Katarzyna Kowalczewska-Grabowska,

dr Karina Leksy,

dr Iwona Malorny,

dr Monika Noszczyk-Bernasiewicz,

dr Agata Rzymełka-Frąckiewicz

mgr Dagmara Dobosz,

mgr Katarzyna Front-Dziurkowska

 

Pracownicy dydaktyczni:

Dr Joanna Bulska

dr Andrzej Czerkawski

dr Danuta Dramska

dr Bogumiła Kosek-Nita

 


 

Temat badań: Wykorzystanie kapitału społeczno-kulturowego w kontekście działań edukacyjno-pedagogicznych w zakresie uczestnictwa społecznego w zróżnicowanych środowiskach i grupach społecznych.

 

Działalność naukowo – badawcza:

Realizowane badania dotyczyła następujących zagadnień: jakość dzieciństwa w Polsce; przemoc w wychowaniu w opinii społecznej – współpraca z Rzecznikiem Praw Dziecka; obywatelskość i partycypacja społeczna dzieci w kontekstach globalnych i lokalnych; ruchy społeczne a procesy rewitalizacji w perspektywie pedagogiki społecznej; diagnoza lokalnych zagrożeń; pojęcie resocjalizacji w perspektywie interdyscyplinarnej i międzynarodowej; rodziny dysfunkcyjne; rodzina w konflikcie normatywnych paradygmatów i kryzysu więzi społecznych; punkty zwrotne w karierze przestępczej; alternatywne formy postepowania wobec nieletnich; funkcje i zadania instytucji resocjalizacyjnych – sytuacje trudne i graniczne; pobyt w więzieniu jako sytuacja trudna – warunki i problemy; szkoła promująca zdrowie: ogólnopolskie badanie opinii koordynatorów szkół promujących zdrowie zrzeszonych w sieci krajowej przy współpracy z Uniwersytetem w Limerick (Ireland)- patronat Ośrodek Rozwoju Edukacji w Warszawie; obecność sztuki teatralnej
w codzienności życia społecznego; rewitalizacja społeczna środowisk lokalnych; edukacja w zakresie sztuk wizualnych; kultura w roli edukatora społecznego zdrowie psychospołeczne młodzieży –tendencje globalne i lokalne; profilaktyka dobrostanu psychicznego dzieci i młodzieży – konteksty edukacyjne; zdrowie jako determinanta ludzkiego potencjału; uzależnienia behewioralne; animacja społeczno-kulturowa jako profilaktyka uzależnień; zdrowotne i edukacyjne; konteksty wirtualnego dzieciństwa; ciało w kulturze wirtualnej.

Cele zadań badawczych w Katedrze Pedagogiki Społecznej, w roku 2015 związane były z realizowanym głównym tematem badawczym Wykorzystanie kapitału społeczno-kulturowego w kontekście działań edukacyjno-pedagogicznych w zakresie uczestnictwa społecznego w zróżnicowanych środowiskach i grupach społecznych i wiązały się z podstawowymi obszarami będącymi w zakresie przedmiotu badań pedagogiki społecznej jako subdyscypliny pedagogiki. Pedagogika społeczna, jako pedagogika środowiska ukierunkowana jest na rozpoznawanie/ diagnozowanie zjawisk społeczno-kulturowych zaburzających prawidłowy przebieg procesu wychowania, wrastania i uczestnictwa społecznego. W pedagogice społecznej szczególne znaczenie mają czynniki ogólnospołeczne   związane z charakterem i rodzajem indywidualnej, grupowej czy instytucjonalnej aktywności społecznej, edukacyjnej, pomocowej, opiekuńczo-wychowawczej a także aktywizacji społeczności lokalnych związanej z szeroko rozumianym uczestnictwem społecznym. Zagadnienia te wiążą się z refleksją i diagnozą pedagogiczną dotyczącą konsekwencji zmian kontekstów i procesów społecznych warunkujących możliwości aktywizacji społecznej i obywatelskiego uczestnictwa społecznego w kategoriach wykorzystania kapitału społeczno-kulturowego. Analizy teoretyczne nawiązują do klasycznych koncepcji pedagogiki społecznej oraz innych stanowisk teoretycznych prezentowanych aktualnie w naukach społecznych i humanistycznych. Diagnozowanie rzeczywistości społecznej i teoretyczna ich kategoryzacja staje się podstawą realizacji funkcji prakseologicznej pedagogiki społecznej poprzez projektowanie działań, z wykorzystaniem tzw. sił społecznych dla działań edukacyjnych służących przekształcaniu środowiska życia w jego wieloaspektowych wymiarach. Pedagogika społeczna, jej perspektywa ontologiczna, epistemologiczna i aksjologiczna mogą składać się na zintegrowaną jedną z możliwych perspektyw orientujących działanie w polu edukacji i pracy społecznej/socjalnej. Warto podkreślić iż pedagogika społeczna, w klasycznym jej ujmowaniu, znajduje się na skrzyżowaniu nauk o człowieku, kulturze i nauk o wychowaniu i stanowić może odniesienie do formułowania hipotezy odnoszącej się do wymiaru transwersalnego pedagogiki społecznej. Realizacja zadań badawczych podejmowanych przez pracowników naukowych Katedry Pedagogiki Społecznej ukierunkowana jest na interdyscyplinarne rozwiązywanie problemów badawczych z perspektywy transwersalnej.


 

Publikacja (monografie autorskie) 2010 – 2015:

 

Borzucka – Sitkiewicz Katarzyna, Środowiskowe uwarunkowania agresywnych zachowań młodzieży (jako wyznacznik oddziaływań profilaktycznych i interwencyjnych). Wydawnictwo: Uniwersytet Śląski w Katowicach, Katowice 2010, ss. 284, ISBN 978-83-226-1920-9.          

Dworak Alina, Jakość życia dziecka z alergią- uwarunkowania środowiska rodzinnego. Wydawnictwo AKAPIT Toruń 2010, ss. 160 ISBN 978-83-89163-76-9

Noszczyk-Bernasiewicz Monika, Nieletni przestępcy w percepcji personelu i nadzoru resocjalizacyjnego oraz studentów resocjalizacji. Wydawnictwo: Uniwersytet Śląski w Katowicach, Katowice 2010, ss. 336, ISBN: 978-83-226-1944-5

Rzymełka-Frąckiewicz Agata, Politycy wobec przemian edukacyjnych. Studium odpowiedzialności społecznej. Wydawnictwo: Adam Marszałek, Toruń 2010, ss.247; ISBN 978-83-7611-517-7

Wilk Teresa, Rewitalizacja społeczna poprzez współczesną sztukę teatralną w ocenie reprezentantów (twórców i odbiorców) sztuki dramatycznej Legnicy, Nowej Huty i Wałbrzycha. Wydawnictwo: Uniwersytet Śląski w Katowicach, Katowice 2010, ss. 366, ISBN 978-83-226-1914-8

Bernasiewicz Maciej, Interakcjonizm symboliczny w teorii i praktyce resocjalizacyjnej, Oficyna Wydawnicza „Impuls”, Kraków 2011, ss. 156, ISBN 978-83-7587-039-8              

Raś Danuta, Uwagi o więzieniach, zapobieganiu występkom i wychowaniu młodzieży. Wybór tekstów z XV-XX w. Oficyna Wydawnicza „Impuls”, Kraków 2011, ss. 231, ISBN 978-83-7587-359-7

Raś Danuta, Przestępczość i wychowanie w dwudziestoleciu międzywojennym. Wybór tekstów. Oficyna Wydawnicza „Impuls”, Kraków 2011, ss. 290, ISBN 978-83-7587-312-2                                                                                                                

Raś Danuta, Rodziny ubogie i przestępczość od XVI do XX wieku. Warunki życia, badania psychologiczno-społeczne dobroczynność i wychowanie młodzieży. Oficyna Wydawnicza „Impuls”, Kraków 2011, ss. 172, ISBN 978-83-7587-281-1

Dyrda Beata, Wydawnictwo Akademickie ŻAK, Edukacyjne wspieranie rozwoju uczniów zdolnych – studium społeczno-pedagogiczne, język polski, Warszawa, 2012, s, 536, ISBN 978-83-62015-
42-9                                                                                                                                   

Bulska Joanna, Wydawnictwo Edukacyjne AKAPIT, Środowisko rodzinne w trosce o zdrowie dziecka, język polski, Toruń 2012, ss.178, ISBN 978-83-89163-88-2

Bernasiewicz, Maciej, Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego, Yuppie oraz squatter. Globalne style życia w lokalnych środowiskach wychowawczych, j. polski, Katowice 2013, ss. 200, ISSN 0208-6336, ISBN 978-83-226-2183-7

Bielska Ewa, Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego, Koncepcje oporu we współczesnych naukach społecznych. Główne problemy, pojęcia, rozstrzygnięcia, j. polski, Katowice 2013, ss. 315, ISBN 978-83-226-2196-7

Borzucka – Sitkiewicz Katarzyna, Kowalczewska – Grabowska Katarzyna, Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego, Profilaktyka społeczna. Aspekty teoretyczno – metodyczne, Katowice 2013, ss.177, ISBN 978-83-226-2117-2

Bulska Joanna, Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego, O potrzebie edukacji zdrowotnej kobiet
w świetle badań społeczno-pedagogicznych,
j. polski, Katowice 2013, ss.184, ISBN 978-83-226-2143-1

Jarosz Ewa, Nowak Anna, Rzecznik Praw Dziecka, Dzieci – ofiary przemocy w rodzinie. Raport Rzecznika Praw Dziecka: Funkcjonowanie znowelizowanej ustawy o przeciwdziałaniu przemocy
w rodzinie
, j. polski, Warszawa 2012, ISBN 978-83-89658-06-7, ss.214 (ukazało się w 2013)

Kowalczewska-Grabowska Katarzyna, Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego, Promocja zdrowia
w środowisku lokalnym. Założenia teoretyczne i praktyczne egzemplifikacje (perspektywa pedagogiczna)
, Katowice 2013, ss.176, ISBN 978-83-226-2224-7

Leksy Karina, Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego, Nadmierna masa ciała – konteksty psychospołeczne i pedagogiczno-edukacyjne, j. polski, Katowice 2013, s. 184, ISBN 978-83-226-2181-3

Raś Danuta, Oficyna Wydawnicza „Impuls”, Skarby cieszyńskiej trówły: Zakład Wychowawczy
w Cieszynie (1912-1937). Historia, ludzie, praca,
język polski, Kraków 2013, ss. 264, ISBN 978-83-7308-943-3 12

Rzymełka-Frąckiewicz Agata, Wilk Teresa, Logic of some – selected – concepts in contemporary education (between education and perception of committed art./theatre), Toruń 2014, Wydawnictwo AKAPIT, ss. 262, język angielski, ISBN 978-83-63955-19-9

Jarosz Ewa, Przemoc w wychowaniu. Miedzy prawnym zakazem a społeczną akceptacją. Monitoring Rzecznika Praw Dziecka, 2015, Warszawa, Biuro Rzecznika Praw Dziecka, s. 151, język polski, ISBN 978-83-89658-07-4

Wilk Teresa: Obecność sztuki teatralnej w codzienności życia społecznego. Nowe obszary zainteresowań pedagogiki społecznej, 2015, Katowice, Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego, s. 278, język polski, ISBN 978-83-8012-368-7

W latach 2009 – 2015 pracownicy naukowo-dydaktyczni Katedry Pedagogiki Społecznej opublikowali: 35 monografii autorskich; 16 prac pod redakcją oraz 415 artykułów w pracach zwartych i czasopismach punktowanych.